Over dieren> Spoed> Intoxicaties

Intoxicaties

Tom Nagels, DVM

De lijst met toxische stoffen die op één of andere manier in het lichaam van mens en dier kunnen terechtkomen is eindeloos en ligt buiten het bestek van dit artikel. Toch zijn er bepaalde vergiftigingen die in de dierenartsenpraktijk vaak opduiken. Omdat honden graag overal rondsnuffelen, aan vanalles bijten, likken en proeven, worden ze voornamelijk het slachtoffer van accidentele vergiftigingen. Katten daarentegen zijn veel kieskeuriger in wat ze in hun mond nemen; intoxicatie is daarom dikwijls opzettelijk. Ondanks dit alles zijn vergiftigingen nu ook weer niet zo courant, en toch denken mensen als hun huisdier plots slecht wordt vaak direct aan vergiftiging. Veel vermoedelijke vergiftigingsgevallen blijken uiteindelijk een heel andere oorzaak te hebben, maar zijn daarom niet altijd minder ernstig. Je doet er dus goed aan steeds professionele hulp in te roepen wanneer je huisdier zich plots anders gedraagt. Hieronder vind je wat je kan doen in de eerste kostbare minuten nadat je vaststelt dat je huisdier vergiftigd is.

Meest voorkomende vergifitigingen bij huisdieren

Het is altijd nuttig - en soms van levensbelang - te weten om welk produkt het exact gaat. De behandeling kan dan zowel in het urgentiestadium als in een latere faze doelgerichter afgesteld worden. Voor sommige giften bestaat zelfs een antidoot.
Neem alle informatie die je bij handen hebt mee naar de dierenarts: verpakking, resten van het gif en niet onbelangrijk eventueel braaksel.

Doen braken en darmabsorptie vertragen

Als je niet direct bij een dierenarts terecht kan, laat het dier dan braken. Binnen het uur voor vloeistoffen en binnen de 2 uur voor vaste stoffen. Het beste middel hiervoor is een 3% oplossing van zuurstofwater (=waterstofperoxide) wat normaal gebruik wordt als ontsmettingsmiddel en vrij verkrijgbaar is bij de apotheker. Geef hiervan 1 theelepel (=5 ml) per 5kg lichaamsgewicht, tot 3 keer toe met 10 min tussen.

Wanneer mag je zeker niet laten braken
• nooit bij herkauwers, vogels, knaagdieren en konijnen
• bij verminderd of verlies van bewustzijn (inademing van braaksel)
• het dier heeft al gebraakt door de vergiftiging zelf
• bij stuipen en slikproblemen (inademing van braaksel)
• vergiftiging met sterk zuur of sterke base (slokdarmletsels)
• vergifitiging met een solvens (bvb. aceton, petroleum,...) of detergent

• de bijsluiter vermeldt uitdrukkelijk 'niet laten braken'

Om te verhinderen dat het gif door de darmwand geabsorbeerd wordt en in de bloedbaan terecht komt, kan je geactiveerde kool (Norit Carbomix®) toedienen, eveneens vrij verkrijgbaar. Los hiervan 1-2 g/kg lichaamsgewicht op in water. Gebruik geen melk, eiwit of olie: ze helpen niet of zijn zelfs tegenaangewezen.

Wanneer geen actieve kool toedienen
• bij een brakend dier
• bij stuipen en slikproblemen
• vergiftiging met sterk zuur of sterke base

 

Er is opzet in het spel

Indien je opzet vermoedt, laat dan niet na hiervan proces-verbaal te laten opstellen. Zij die wetens dieren nutteloos doden, verminken, letsel of pijn toebrengen (KB 4 mei 1995) kunnen strafrechterlijke vervolgd worden. Er wordt bovendien meestal gebruik gemaakt van produkten die men helemaal niet in bezit mag hebben zonder licentie (KB 5 september 2001); zowel de bezitter als hij die het produkt verhandeld of ter beschikking gesteld heeft, stellen zich bloot aan vervolging. En als dit nog niet genoeg zou zijn, kan je jezelf burgelijke partij stellen voor de opgelopen financïele en morele schade en gedane kosten. Dit soort individuen neemt onverantwoorde risico's ten aanzien van leefmilieu, mens en dier. Laat hen niet begaan!

Aantonen en identificatie van het gebruikte gif is op het eerste zicht zoeken naar een naald in een hooiberg. Toch geven de symptomen en het eventueel succes van behandeling een eerste indicatie over welk soort gif het gaat. Hoewel de lijst met gifstoffen zoals reeds gezegd lang is, is die van de meest gebruikte 'moord'giften eerder beperkt. Sterft het dier dan kan na lijkschouwing de maaginhoud of bepaalde organen toxicologisch ontleed worden. Als het dier gebraakt heeft, bewaar dan een deel van het braaksel in een plastic zakje. Dit kan waardevolle informatie bevatten.

Nuttige informatie

Antigif centrum 070 245 245